Эл аралык эмгек уюму жыл сайын 12-июнда Бүткүл дүйнөлүк балдардын эмгегине каршы күрөшүү күнү белгиленерин эске салат. Бул күн 2026-жылы балдарды эксплуатациялоо көйгөйүнө көңүл буруу жана мамлекеттерди, бизнес жана жарандык коомдун аракеттерин бириктирүү максатында 2002-жылы негизделген.

Бул күн бүткүл дүйнө жүзүндөгү миллиондогон балдар билим алуу, ойноо жана коопсуздукта чоңоюу мүмкүнчүлүгүнөн ажыратылганын эске салып турат. Балдардын эмгеги айыл чарбасында, тоо-кен тармагында жана расмий эмес сектордо кеңири жайылган, ал жерлерде жашы жете электер өзгөчө аялуу келишет.

2026-жылдын темасы —

«Балдардын эмгегине кызыл карточка: балдар үчүн адилеттүү шарттар, чоңдор үчүн татыктуу жумуш»

. Бул балалыкты коргоо жана ошол эле учурда чоңдорду татыктуу эмгек шарттары менен камсыз кылуу зарылдыгын баса белгилейт. Мындай мамиле ЭЭУнун негизги тезисин чагылдырат: балдардын эмгеги — бул жакырчылыктын, жумуш орундарынын жоктугунун жана алсыз социалдык системалардын кесепети, демек, ага каршы комплекстүү күрөшүү керек.

Кыргызстанда балдардын эмгеги боюнча бирдиктүү актуалдуу статистика жок. Улуттук статистика комитетинин акыркы изилдөөсүнө ылайык, республикада 5-17 жаштагы балдардын 26,7 пайызы эмгекке тартылган. Ал эми Эмгек кодексине ылайык, расмий түрдө 16 жаштан баштап иштөөгө уруксат берилет. Өзгөчө учурларда — 15 жаштан баштап.

Муниципалдык жана социалдык кызматтар милиция менен биргеликте мезгил-мезгили менен рейддерди өткөрүп турушат. Милиция мыйзамды бузуу менен балдардын эмгегин пайдаланууга жол берилбестигин жана ал окууга жолтоо болбошу керектигин эскертет. Шаар тургундарынан мындай фактылар тууралуу милицияга же 102 номуруна кабарлоону суранышат.